Gain trong âm thanh là một khái niệm tương đối khó hiểu. Đối với chuyên gia thì không có gì để nói, nhưng với đa số người dùng thì lại là một thách thức. Ngay sau đây, Việt Thương Music sẽ giải đáp mọi thắc mắc về gain trong âm thanh.
Hiểu một cách đơn giản: gain trong âm thanh dùng để chỉ độ lớn âm thanh đầu vào của thiết bị thu âm thanh. Gain là một đại lượng kiểm soát âm thanh đầu vào để xử lý và sau đó đưa ra tín hiệu. Đó có thể là âm lượng được phát ra từ đàn guitar sau đó mới được đi vào amply trong guitar amplifier. Âm lượng này chắc chắn sẽ được thu vào trước khi chúng được đưa qua bộ tiền khuếch đại preamplifier trong audio interface, hoặc có thể là một âm thanh đã được thu trước sau đó mới xử lý âm thanh.
Xét về khái niệm: Volume là cái quen thuộc và dễ định nghĩa hơn. Đó là mức âm lượng của âm thanh đầu ra đã được qua xử lý hay nói cách khác là độ lớn của âm thanh mà chúng ta nghe được. Gain thì có chút phức tạp hơn, kiểm soát âm lượng đầu vào trước khi tín hiệu đó được xử lý.
Một điểm khác biệt và quan trọng trong phân biệt gain với volume chính là bạn chỉ cần thay đổi gain thì chắc chắn sẽ dẫn đến thay đổi tone màu, màu sắc và dynamic đầu vào. Bên cạnh đó, nó có thể thay đổi frequency trong signal làm cho chúng không thể đồng đều nhau.
Việc thay đổi gain có thể tạo ra ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng âm thanh, vì gain quyết định mức độ tín hiệu đầu vào có phù hợp hay không. Nếu gain quá thấp, tín hiệu sẽ yếu và dễ bị nhiễu; nếu gain quá cao, tín hiệu có thể bị méo tiếng.
Khi gain bị chỉnh quá thấp, tín hiệu sẽ không đủ mạnh để vượt qua mức nhiễu nền, dẫn đến việc âm thanh có thể bị nhiễu, không rõ ràng và không đạt được độ trung thực cao. Nhưng nếu gain quá cao, tín hiệu đầu vào sẽ bị đẩy đến mức quá tải, dẫn đến hiện tượng méo tiếng (distortion) hoặc cắt âm thanh (clipping).
Tuy nhiên, một số người có thể tận dụng hiện tượng clipping để tạo ra âm thanh đặc trưng, chẳng hạn như tiếng méo của guitar điện trong rock tùy theo nhu cầu điều chỉnh âm thanh của họ.
Gain và distortion trong âm thanh là hai khái niệm liên quan nhưng không đồng nhất. Gain là mức tín hiệu đầu vào, trong khi distortion (méo tiếng) là hiệu ứng có thể xuất hiện khi gain chỉnh quá cao.
Nếu bạn chỉnh gain cao hơn thì âm lượng không lớn hơn vì gain không làm tăng âm lượng đầu ra mà chỉ điều chỉnh tín hiệu đầu vào. Âm lượng cuối cùng mà bạn nghe được sẽ phụ thuộc vào mức độ tín hiệu sau khi đi qua các thiết bị xử lý trong chuỗi âm thanh.
Trên thực tế, nút Gain trên thiết bị amply sẽ tác động và thay đổi tín hiệu đầu vào, tuy nhiên chúng không làm thay đổi được khả năng khuếch đại của amply. Vì vậy, nút Gain không nằm ở vị trí cực đại nhưng thiết bị vẫn có thể hoạt động hết mọi công suất thiết kế của nó.
Gain stage là một điểm trong quá trình điều chỉnh tín hiệu âm thanh mà bạn có thể chỉnh sửa âm thanh tùy theo cấp độ.
Gain staging là một quá trình vô cùng quan trọng trong thu âm, ảnh hưởng đến âm lượng đầu vào.
Voltage gain được gọi là hệ thống khuếch đại hay còn gọi là độ lợi điện áp. Chỉ cần tăng lên 6dB thì điện áp sẽ tự động tăng gấp đôi.
Pink noise chính là sự nhiễu âm 1/f, có nghĩa là mức năng lượng của tần số tỉ lệ nghịch với tần số đó. Đối với tiếng ồn màu hồng này sẽ phát ra hầu hết tất cả các tần số. Năng lượng của chúng sẽ bị giảm đi 3dB sau mỗi quãng tám.
Amply được thiết kế theo phong cách đơn giản, tiện lợi. Vì vậy, nếu bạn muốn điều chỉnh bộ amply, bạn chỉ cần vặn nút các chức năng của amply theo chiều kim đồng hồ.
Những nút trên amply có ý nghĩa như sau:
Gain và volume là hai yếu tố quan trọng trong dàn âm thanh. Bạn cần hiểu rõ các khái niệm này để có thể kiểm soát tín hiệu một cách chính xác và có thể tối ưu hóa chất lượng âm thanh trong các thiết bị như micro, amplifier, hệ thống loa,...
Trên đây Việt Thương Music đã giải đáp mọi thắc mắc về gain trong âm thanh. Nếu có nhu cầu tư vấn, thiết kế, lắp đặt hệ thống âm thanh hoặc mua thiết bị âm thanh chính hãng, xin vui lòng liên hệ Phòng Dự án | Hotline: 0919.998.268 để được hỗ trợ nhanh chóng nhé.
